algemene informatie
a. i: Willem Frederik Hermans met
het boek De donkere kamer van Damokles.
Ii: Amsterdam, zevenenveertigste druk
uit 2012, eerste druk in 1958
Iii: 318 pagina’s
B. De donkere kamer van Damokles is
een psychologische roman/oorlogsroman.
|
Henri Osewoudt's moeder vermoordt zijn vader uit waanzin, daarom moet
ze naar een inrichting. Henri gaat bij zijn Oom Bard, Tante Fietje en zijn 1
jaar oudere nicht Ria wonen. Op 17-jarige leeftijd trouwt Henri met Ria en
samen nemen ze de sigarenwinkel van Henri's vader over. Vlak na het uitbreken
van de oorlog ontmoet Henri Osewoudt Dorbeck, van wie hij allemaal vreemde
opdrachten krijgt, zoals het ontwikkelen van geheime Foto's en het vermoorden
van belangrijke Duitsers. Maar op een gegeven moment moet Henri onderduiken,
waarbij hij hulp krijgt van Dorbeck: Dorbeck en Osewoudt zijn een soort
dubbelgangers van elkaar. Osewoudt neemt van hun beide een foto in de
spiegel. Henri Osewoudt word de hele tijd gezocht door de Duitsers want hij
heeft zo onderhand allerlei mensen vermoord (waaronder Ria die trouwde met
een ss-er) en allerlei andere dingen voor (wat hij hield voor) het verzet
gedaan. Daardoor kan hij niet meer over straat en vermomt hij zich als een
verpleegster.
Na de bevrijding meldt Osewoudt zich bij de Binnenlandse
Strijdkrachten, maar daar zien ze hem als een landverrader en geloven niet
dat Dorbeck bestaan heeft. Ze stoppen hem in de gevangenis. Maar hij houdt
vol dat er een foto bestaat van hem en Dorbeck samen in een spiegel en dat
het fototoestel waar de foto in zit nog ergens moet zijn. Het fototoestel
wordt gevonden en de foto's worden ontwikkeld. Maar de foto van Dorbeck samen
met Henri Osewoudt is mislukt. Daarop probeert hij te ontsnappen, maar hij
wordt neergeschoten en overlijdt.
|
1) Verwachtingen
Periode twee van het schooljaar was
aangebroken, dus we moesten weer een mooi boek uitkiezen om ons verslag van
deze periode te maken. Ik stond ongeveer een kwartier in de mediatheek voor de
boekenkast van Nederlands. Ik kon maar niet kiezen. De lerares kwam aan lopen
en zag dat ik moeite had met een boek kiezen. Ze raadde mij dan ook dit boek
aan.
Op het eerste gezicht leek het mij een erg mooi
en spannend boek en toen ik even later het boek ging lenen, bleek dat het dit
jaar(2012) is verschenen voor Nederland Leest. Deze extra verschijning is niet
zomaar gedaan, dus ik dacht dat het wel een heel mooi boek zou moeten zijn.
2) Motieven en Thema
De motieven in dit boek zijn:
- Foto’s
; De foto’s in het verhaal moeten bewijzen dat hij een verzetsheld is.
- Identiteit;
Osewoudt vindt zichzelf eigenlijk de mislukte versie van Dorbeck, deze twee
lijken zo op elkaar dat Osewoudt zijn eigen identiteit als het ware moet
zoeken, want hij vindt Dorbeck de betere versie van hemzelf.
- Een
spiegel; Osewoudt kan zijn eigen identiteit niet vinden, dus komen er in
het hele verhaal spiegels voor waarin Osewoudt zichzelf ziet en zo zijn
identiteit probeert te ontrafelen.
-De
tweede wereldoorlog; Dit verhaal speelt zich in deze oorlog af en dat is
ook zeker goed te merken in het gehele verhaal.
- Een
dubbelganger; Doordat Osewoudt en Dorbeck zoveel op elkaar lijken, is een
dubbelganger ook een terugkerend motief. Osewoudt probeert dan ook opdrachten
van zijn dubbelganger Dorbeck te voltooien.
Het thema van het boek is het niet
kunnen bewijzen van dingen. Osewoudt
moet de waarheid aantonen om de dood te ontlopen, dit lukt helaas niet
en Osewoudt gaat dan ook aan het einde dood.
3) Beoordeling
a. Schrijfstijl:
De schrijfstijl die Willem Frederik
Hermans gebruikt in dit boek is erg prettig, maar ook zeker goed te volgen. Als
men eenmaal het boek aan het lezen is, is het nog erg lastig om het boek niet
in een keer uit te willen lezen.
Hermans laat mensen vaak in de directe
rede met elkaar praten, op deze manier kan je je goed inleven in de personages
en krijg je een goed beeld bij waar en hoe ze met elkaar staan te praten. Een
voorbeeld van deze directe rede is te vinden op pagina 119:
-
zie je die? Vroeg hij.
- Heeft
niet te betekenen. Lunteren krioelt immers van dat tuig? Misschien gaat ze vast
het bed opmaken voor de Leider die hier om de haverklap een landdag houdt.
Toen
zij uit het station kwamen, had de andere jeugdleidster ongeveer dertig meter
voorsprong op hen.
-
Welke kan uit?
-
Dezelfde kant als zij.
-
Is het hier in de buurt?
-
Nee, veel verderop.
B. tijd: Dit boek speelt zich af in de
tweede wereldoorlog. Deze tijd is erg belangrijk voor het boek, er worden
sancties opgelegd als men niet doet wat de Duitsers zeggen. De tweede
wereldoorlog brengt natuurlijk vanuit zichzelf al spanning teweeg en hierdoor wordt het boek dan ook
zeer spannend.
Vertelperspectief:
Dit verhaal is in de derde persoon
geschreven. Je kijkt als het ware mee met Osewoudt. Je leeft met hem mee en je
zit dan ook in spanning als in grote gevaren verkeerd.
4) Eindbeoordeling:
|
|
|
|
Het was een erg mooi boek. Het mooiste
van het boek vond ik toch het zoeken naar de eigen identiteit van Osewoudt. Hij
vindt Dorbeck de betere versie van zichzelf en daarom is het soms ook grappig
om te lezen. Het volgende citaat illustreert de zoektocht erg mooi:
Ik kan mijn haar niet altijd zwart blijven verven en al deed ik het, ik
zou nooit een man als Dorbeck zijn, ik lijk wel op hem, maar niet helemaal.
Daarnaast is het ook een erg spannend
boek. Het boek speelt zich zoals eerder gezegd in de tweede wereldoorlog af.
Deze tijd was natuurlijk voor alle nederlanders een spannende tijd en dat is
ook te merken in het boek.
-Ik had het… Als ik Dorbeck nooit ontmoet had…
- Die Dorbeck- geschiedenis, geloof je daar zelf in?
- Wat bedoelt u?
- Geloof je werkelijk dat Dorbeck bestaan heeft, dat je hem herhaalde
malen ontmoet hebt en dat hij je allerlei opdrachten heeft gegeven?
Uit het bovenstaande citaat blijkt dat
dit verhaal tevens erg onvoorspelbaar is, aan het einde van het boek komt
Osewoudt namelijk bij de psychiater en daar kom je dingen te weten/ga je
nadenken over dingen die je eigenlijk nooit eerder gedacht had. Door deze onvoorspelbaarheid ga je het boek opeens anders bekijken, dit vind ik erg mooi en leuk dat dit pas aan het einde van het boek gebeurd.
Bronnen
De volgende bronnen heb ik gebruikt bij dit verslag:
- http://nl.wikipedia.org/wiki/De_donkere_kamer_van_Damokles
- http://www.zoekboekverslag.nl/boekverslag-4150.html
- http://www.dbnl.org/tekst/jans037over01_01/
